Kedi Hastalıkları

Feline Enfeksiyöz Peritonitis

Emre ER
Veteriner Hekim / Cat Hospital/Kedi Hastanesi

Hakkında  en çok soru sorulan , internette adına siteler kurulan ve belki de en çok speküle edilen hastalık. Kanser olduğunu söyleyenler oldu, aslında böyle bir hastalık yok diyenler oldu, teşhis edilemediği de söylendi. Bir çok  internet efsanesi kulaktan kulağa dolaşırken bizce de FIP üzerinde konuşulması gereken hastalıkların başında gelmektedir.

Kedilerin karın zarının enfeksiyöz yangısı diye Türkçeleştirebileceğimiz Feline Infectious Peritonitis (FIP) Corona virüslerin neden olduğu kompleks seyirli enfeksiyöz bir hastalıktır.

En çok merak edilen noktaların başında bu hastalığa kedilerin nasıl yakalandığı gelir. Kediler bu hastalığa feko-oral ya da oral-oral yol ile yakalanırlar. Bu bulaşma yollarını şöyle açıklayabiliriz; enfekte kediler hastalığa neden olan virüsü en fazla gaita ile saçarlar. İlk bulaşma yolumuz feko -oral yol, gaita ile saçılan virüslerin başka kediler tarafından ağız yolu ile alınması anlamına gelir. Hastalığın belirli dönemlerinde enfekte kedilerin virüsü ağız ve burun salgılarıyla da saçtığı bilinmektedir. İkinci bulaşma yolu oral-oral yol, diğer sağlıklı kedilerin bu saçılan virüsleri ağız yolu ile veya soluyarak almaları anlamına gelir.

Anlaşılacağı üzere kediler arasında hastalığın bulaşması kolay olmaz ve çok yakın temas gerektirir. Bu yüzden FIP’li kedilerin çoğu hastalığa daha bebeklik dönemlerinde yakalanırlar ve kaynak enfekte annedir. Bulaşmanın fazlaca olabileceği yerler arasında kedilerin toplu olarak kaldığı ortamlar başta gelir. Bu yerlerde enfekte bir kedi diğer kedilere hastalığı bulaştırabilir.

Hastalık nedeni olan virüsün dış ortamda 4-6 hafta enfekte etme yeteneğini koruyabildiği unutulmamalıdır. FIP’li veya FIP şüpheli bir kedinin kaldığı ortamlar uygun dezenfeksiyon yapılamadığı durumda sağlıklı kediler için risklidir.

Sıkça sorulan bir diğer husus hastalığın insan sağlığı açasından risk oluşturup oluşturmadığıdır. FIP insana bulaşan bir hastalık değildir.Yani zoonoz özellik göstermez.Bu nedenle kedisi FIP hastası olan bir kişinin kendi sağlığı açısından bu hastalık ile ilgili  endişe etmesini gerektirecek bir durum yoktur.

Corona virüsler köpekler içinde hastalık nedenidir ancak kediden köpeğe bir bulaşma bildirilmemiştir.

Peki FIP hastalığı neden bu kadar çok gündemde. Bunun başlıca nedeni hastalığın yüksek oranda öldürücü olması ve hastalığın seyri nedeni ile çoğunlukla geç farkedilmesidir.

Hastalık etkeni virüs canlı organizmada ilk çoğalma dönemi için kedinizin ağız yutak mukozası (orofaringeal) ve bağırsak iç yüzey hücrelerini (villuslar) seçer. Virüsün bu tercihi hastalığın ilk semptomlarını oluşturur.

İlk önce solunum yolu rahatsızlığı veya sindirim sistemi problemi ile kendini gösterir. Solunum güçlüğü veya ishal , dışkıda kan ilk belirtiler olabileceği gibi özellikle solunum problemleri hastalığın ilerlemiş şeklinde tipiktir. Tabi ki, her öksüren veya ishal olan kedi FIP anlamına gelmez.

Kedilerde Karaciğer Yağlanması (Hepatik Lipidoz) ve Obezite

Dr S. Tarkan ÖZÇETİN
Veteriner Hekim

Hastalığın kesin sebebi bugüne kadar tam açıklanamasa da aşırı şişman kedilerde hastalığa yatkınlık çok fazladır. Ayrıca yoğun stres ve çevresel değişimler ikinci önemli faktördür. Gıda değişimi, açlık, kalitesiz gıdalarla beslenme hastalığı tetikleyen nedenler arasında sayılabilir.

Karaciğer yağlanması kedilerde oldukça sık rastlanan bir problemdir. Hastalık  şişman dişi kedilerde erkeklere göre iki kat daha fazla görülür. Kedilerde yaşanan karaciğer problemlerinin yaklaşık yarısı hepatik lipidoz kaynaklıdır. Karaciğer problemi sonucu şekillenen ölümlerde % 10 gibi azımsanmayacak bir role sahiptir.

Obez kedilerin stresle beraber iştahlarının kesilmesi görülürse ilk akla karaciğer yağlanması gelmelidir ve zaman kaybetmeden veteriner hekiminize götürmeniz gerekir. Hastalığın sonraki aşamalarında hızlı kilo kaybı ve mukozalarda ikterus (sarılık) görülür. Son aşamada beynin etkilenmesi sonucu bilinçsiz hareketler ve nöbetler (hepatik ensefalopati) görülür.

Hastalık erken teşhis edilir ve uygun tedavi yapılırsa %80 oranında iyileşme sağlanır. Kediniz şişmansa ve en az iki gündür bir şey yemiyorsa daha fazla zaman kaybetmeden onu hemen doktoruna götürün. Çünkü hastalık hızla ilerler ve gecikmiş vakalarda başarı şansı oldukça düşüktür.

Daha önce ifade ettiğimiz gibi hastalığın temel sebebi aşırı şişmanlık yani obzitedir. Obezite sadece hepatik lipitoz değil insanlarda olduğu gibi daha bir çok hastalığın oluşmasına zemin hazırlar. Problemin biz insanlarla olan benzerliğine rağmen temel bir fark vardır. Oda obezitenin kaynağı insanda kendisi olurken kedide ona bakan biz insanlar olmaktadır. Hiçbir kedi dolabın kapağını açarak kendi kendine beslenemez. Pardon bunu yapan birkaç kedi tanıyorum ancak onlar istisna tabi ki. Yemek için her türlü tacizden çekinmeyen kedileri de düşünecek olursak bu konuda kedilerinde sorumluluğu olmadığını söyleyemeyiz. Yine de çözümü bulacak ve uygulayacak olanlar bizleriz.

Kısırlaştırma operasyonu geçiren kedilerin metabolizmalarının yavaşladığı kilo alma eğiliminde oldukları da bir gerçektir. Çoğunlukla obezite bu operasyondan sonra gelişir.  Ancak kısırlaştırmanın artıları çok buna rağmen çok daha fazladır. Operasyon sonrası veya herhangi bir nedenle şişmanlama eğilimi gördüğümüz kedimizin gıdasını kesmek veya azaltmak çok iyi bir yöntem değildir. Çünkü kediler düzen hastasıdırlar onun bozulması özellikle yemek konusunda hiç de akıllıca olmaz. Bu başka birçok davranış problemini tetikleyebilir. En iyi yöntem mamanın miktarını değiştirmeden aynı markanın düşük kalorili formülünü yavaş yavaş artırarak vermektir.

Obezitenin tek kaynağı tabi ki kısırlaştırma değildir. Düzensiz beslenme alışkanlığı daha doğrusu bizlerin düzenli olarak hep mama verme alışkanlığı problemin temel nedenlerindendir. Mama kabı boşaldıkça doldurulan çoğu kedinin obez olması kaçınılmazdır. Kedinizi böyle bir düzene alıştırdıysanız işiniz oldukça zor olacaktır ama imkansız değil.

Sofrada bizimle beraber yemek yiyen kedileri de disipline etmek zor olacaktır ama miktarları tadımlık seviyesine indirerek onu da üzmeden bir sonuç alabiliriz.

Tüm bunların hiç birisini yapamayacağım diyen kedicilere son önerimiz kalıyor. Egzersiz. Bu hem sizin kedinizle eğlenceli vakit geçirmenizi sağlayacak hem de ona kalori harcatacaktır.

Kedinizle beraber sağlıklı yaşam dileğiyle...


 © 2011 - 2012 Cat Hospital - Vet Hospital .Tüm Hakları Saklıdır.

Cat Hospital : Güvenlik Caddesi 45/A A.Ayrancı / ANKARA  . Tel: (+90)  312 426 20 03  (Pbx) E-Posta  : info@kedihastanesi.com